48/1977 Sayılı Yasa 

1.

Bu Yasa, Kamu Alacaklarının Tahsili Usulü Yasası olarak isimlendirilir.

2.

(1)

Devlete, belediyelere, köy idarelerine ve köy idarelerinin kurdukları birliklere ait vergi, resim, harç, verilen hizmetlerinden doğan asli alacak ve/veya özel yasa ile kurulmuş kamu kurum ve kuruluşlarına ait herhangi bir nedenden doğan asli alacak ve/veya yasa dışı olarak tasarrufa geçirilen para gibi asli alacak, ceza, dava masrafı, vergi cezası, para cezası gibi asli alacaklar ile kira, gecikme zammı, faiz ve taksitle satılan taşınır ve taşınmaz malların taksit bedelleri gibi diğer alacaklar ve bunların takibat giderleri hakkında bu Yasa kuralları uygulanır.

(2)

Kira Takdir Komisyonları ile İtiraz Komisyonlarının kuruluş ve işleyişine ilişkin esaslar Tüzükle belirlenir.

(3)

Tefsir

3.

“Alacaklı Kamu İdaresi” deyimi, Devleti, Belediyeleri, Kıbrıs Türk Elektrik Kurumunu, köy idareleri ve köy idarelerinin Yasa gereğince kurduğu birlik ve dernekleri, Vakıflar ve Din İşleri Dairesini,

“Vergi Dairesi Müdürü” Kıbrıs Türk Federe Devletinin Vergi Dairesi Müdürünü,

“Kamu Alacağı” deyimi, Yasanın ikinci maddesi kapsamına giren alacakları,

“Kamu Borçlusu veya Borçlu” deyimi, kamu alacağını ödemek zorunluğunda olan gerçek ve tüzel kişileri ve bunlann yasal temsilcisi veya mirascılarını ve vergi yükümlülerini veya sorumlusunu, kefili ve yabancı kişi ve kurumlar temsilcilerini,

“Mal” deyimi, taşınır veya taşınmaz mallar ile gemiler ve her çeşit hak ve alacakları,

“Para Cezaları” deyimi, kamu tazminatı, inzibati nitelikte olsun olmasın bütün para cezalarını,

23/1997

“Tahsilattan Sorumlu Daire” deyimi alacaklı kamu idaresinin bu Yasayı uygulamakla görevli daireyi, servisini, kamu görevlisini veya görevlilerini,

“Tahsildar” deyimi, Tahsilattan sorumlu dairece kamu alacağının tahsiline yetkili kılınan memuru,

“Takibat Giderleri” deyimi, alacağın tahsili için zorunlu ilân, haciz, nakil ve muhafaza giderlerini,

Görev, Yetki ve Sorumluluklar

4.

23/1997

5.

İlgili kamu görevlileri ve Daireler, Tahsilattan Sorumlu Dairelerce bu Yasa kurallarına uygun olarak yapılan Tebliğ ve verilen emirleri derhal yapmaya ve sonucunu Tahsilattan Sorumlu Daireye bildirmekle yükümlüdürler

Ödeme Zamanı Önce Ödeme ve Taksitlerin Zamanında Ödenmemesi

6.

(1)

Kamu alacakları özel yasalarında veya mukavelelerinde veya mahkeme hüküm veya kararlarında saptanan zamanlarda ödenir. Özel Yasalarında ve mukavelelerinde ödeme zamanı belirtilmemiş kamu alacakları Maliye Bakanlığınca belirtilecek yöntemlere göre yapılacak tebliğden başlayarak bir ay içinde ödenir.

31/1988

(2)

(A)

Maliye işleriyle görevli Bakanlık bünyesinde oluşturulan Kira Takdir Komisyonu ve/veya Komisyonları tarafından takdir edilecek taşınmaz mal kira bedellerinin, ilgiliye tebliğinden başlayarak 15 (onbeş) gün içerisinde ödenmesi gerekir.

(B)

Takdir edilen kira bedellerinin (A) bendinde belirtilen süre içerisinde ödenmemesi ve/veya ayni süre içerisinde itiraz edilmemesi halinde kira alacağı kesinleşir ve bu Yasa kuralları uyarınca tahsilatı yapılır.

(C)

Kira bedeline itiraz edilmesi halinde, itiraz 15 (onbeş) gün içinde İtiraz Komisyonunca değerlendirilir. İtiraz Komisyonunun kararı kesin olup ilgiliye tebliğinden başlayarak 15 (onbeş) gün içerisinde ödenmesi gerekir. Belirtilen süre içerisinde ödenmeyen kira bedeli bu Yasa kuralları uyarınca tahsil edilir.

(3)

Ödeme süresinin son günü, kamu alacağının ödenmesi zorunlu gündür.

(4)

Kamu borçlusu isterse borcunu belli zamanlardan önce ödeyebilir.

(5)

Taksitle ödenmesi gereken kamu alacağının taksitleri vadesinde ödenmezse alacağın tamamı tahsil edilir hale gelir.

(6)

Ödeme Yeri

7.

Ödeme Şekli

8.

(1)

Makbuz karşılığı yapılmayan ödemelerle yetkili ve sorumlu kamu görevlilerinden başkalanna yapılan ödemeler kamu alacağına mahsup edilemez.

(2)

Kamu alacaklarının tahsilinde kullanılan makbuzların şeklini Maliye Bakanlığı saptar ve bastırır.

(3)

Makbuzlar kıymetli evrak hükmünde olup seri numaraları takip eder ve zimmet karşılığı sorumlu kamu görevlilerine verilir.

23/1997

(4)

9.

(1)

Maliye İşleriyle Görevli Bakanlık, Devlete ait gelirlerin tahsilinde, Banka ve Postahaneleri de vazifeli kılabilir. Ödemelerin çekle yapılmasını, yükümlülerin banka hesaplarından Merkez Bankası hesabına aktarma yolu ile de tahsilatı düzenleyebilir.

(2)

Çekle yapılan ödemeler yürürlükteki mevzuat kurallarına bağlıdır.

(3)

Çekle veya banka hesabından aktarma suretiyle yapılacak ödemede herhangi bir sebeble ödeme yapılamaz ise kamu alacaklısının borçluya karşı rücu hakkı saklıdır.

(4)

54/1999

10.

Ödemenin İsbatı

11.

10’uncu maddenin 54/1999 sayılı Yasa ile değiştirilmeden önceki şekli.

Zorla Tahsil Şekilleri

12.

Ödeme müddeti içinde ödenmeyen kamu alacağı tahsilattan sorumlu dairece aşağıda gösterildiği şekillerde tahsil edilir :

(1)

Kamu borçlusu tahsilattan Sorumlu daireye teminat göstermişse, teminatın paraya çevrilmesi yahut kefilin takibi ;

(2)

Kamu borçlusunun borcuna yetecek miktardaki mallarının haciz edilerek paraya çevrilmesi ; veya

(3)

Gerekli şartlar bulunduğu takdirde borçlunun iflâsının istenmesi ;

Ödeme Emri

13.

(1)

Karnu alacağını zamanında ödemiyenlere tahsilattan sorumlu dairece on beş gün içinde borçlarını ödemeleri veya mal bildiriminde bulunmaları gereği bir " Ödeme Emri " ile tebliğ olunur. Ödeme emri yetkili memur veya posta dairesince tebliğ edilir. Tebliğ alındısı tahsilâttan sorumlu daireye verilir.

(2)

(3)

Ödeme emirlerinin şekli Maliye Bakanlığınca tesbit edilerek matbu hale getirilir.

28/1985

(4)

Belediye hudutları dışındaki köylerde bulunan borçlulara ödeme emirleri, Muhtarlıkça ve/veya yetkili kamu görevlisi tarafından tebliğ olunur.

28/1985

(5)

Ödeme emrinin borçluya köylerde şahsen veya borçlunun bulunmaması halinde eşine veya yakın akrabasına tebliğ edildiği Muhtarlıkça ve/veya yetkili kamu görevlisi tarafından bir tutanakla saptanır ve bu tutanak, sözkonusu tahsilattan sorumlu daireye gönderilir.

(6)

Mal Bildirimi

14.

(1)

Kendisine 13’üncü madde gereğince ödeme emri tebliğ olunan şahıs mal bildiriminde bulunmak yükümlülüğündedir.

(2)

Mal Bildiriminde Bulunmayanlar

15.

(1)

Kendisine ödeme emri tebliğ edilen borçlu, on beş günlük müddet içinde borcunu ödemediği veya mal bildiriminde bulunmadığı taktirde, mal bildiriminde bulununcaya kadar bir defaya mahsus olmak ve üç ayı geçmemek üzere mahkeme kanalıyla hapisle tazyik olunabilir. Böyle bir halde Mahkeme nin hapislik emri, bildirimin yapıldığı günde sona erer ve borçlu serbest bırakılır.

(2)

Ödeme Emrine İtiraz

16.

(1)

Kendisine ödeme emri tebliğ olunan kişi, böyle bir borcu olmadığı veya kısmen ödediği hakkında tebliğ tarihinden itibaren on beş gün içinde ilgili Tahsilattan Sorumlu Daire nezdinde itirazda bulunur. İlgili TahsilattanSorumlu Daireye yapılan itiraz en geç on beş gün zarfında sonuçlandırılarak borçluya bildirilir. İtirazın kabul edilmemesi halinde borçlu yetkili mahkemeye başvurabilir. Bu konuda Vergi Usul Yasası’nın kuralları uygulanır.

(2)

Mahkeme, borçlunun emredilmiş teminatı göstermesi halinde karar verilinceye kadar Tahsilattan Sorumlu Dairece yapılan işlemi durdurur. Borçlu istenen teminatı gösteremez ise itirazı en çok iki ay içinde karara bağlamak zorundadır.

(3)

İtirazında Mahkeme kararı ile tamamen veya kısmen haksız çıkan borçludan hakkındaki itirazın redolunduğu miktardaki kamu alacağı Mahkemenin uygun göreceği faiz ve masraflarla tahsil edilir.

(4)

Teminatlı Alacaklarda Takip

17.

Karşılığında teminat gösterilmiş bulunan kamu alacağı müddetinde ödenmediği taktirde borcun on beş gün içinde ödenmesi, aksi halde teminatın paraya çevrileceği veya zorla tahsile devam olunacağı borçluya bildirilir. On beş gün içinde borç ödenmediği taktirde teminat bu Yasa kurallarına göre paraya çevrilerek kamu alacağı tahsil edilir.

Haciz

18.

23/1997

19.

Köylerde Haciz

20.

Haciz Edilemeyecek Mallar

21.

Aşağıda gösterilen mallar haciz edilemez:

(1)

Özel yasalarında haczi mümkün olmadığı gösterilen mallar ;

(2)

Borçlunun şahsi ve mesleği için gerekli elbise ve eşyası ile borçlu ve ailesine gerekli olan yatak takımları ;

(3)

Vazgeçilmesi mümkün olmayan mutfak takımı ve lüzumlu ev eşyası; (çamaşır makinesi, elektrikli ocak, kap yıkama makinesi, piyano birden fazla radyo, televizyon, teyp, pikap lüzumlu ev eşyası sayılmaz)

(4)

Borçlu çiftçi ise kendisinin ve ailesinin geçimleri için zaruri olan arazi ve çift hayvanları ve taşıtları ve diğer teferruat tarım aletleri ( traktör, biçerdöğer ve sair motorlu araçlar hariç); çiftçi değilse sanat ve mesleği için gerekli olan alet ve adavatı ve kitapları ; arabacı, kayıkçı, hamal gibi küçük taşıt sahiplerinin ancak geçimlerini sağlayan taşıt vasıtaları;

(5)

Borçlu ve ailesinin geçimleri için gerekli ise, borçlunun tercih edeceği bir süt veren ineği veyahut 5 keçi veya koyunu ve bunların üç aylık yemleri;

(6)

Borçlu ve ailesinin üç aylık yiyecek ve yakacakları ile

(a)

Borçlu çiftçi ise ayrıca gelecek mahsül için gerekli olan tohumluğu,

(b)

Borçlu bağ,bahçe veya meyve sebze yetiştiricisi ise kendisinin ve ailesinin geçimleri için zaruri olan bağ, bahçe ve bu işler için gerekli bulunan alet ile malzemesi ve fide ve tohumluğu,

(c)

Geçimi hayvan yetiştirmeye münhasır olan borçlunun kendisinin ve ailesinin geçimleri için zaruri olan miktarda hayvan ile bu hayvanların üç aylık yemleri ;

(7)

Ordu ve zabıta hizmetleri dolayısıyla malul olanlara bağlanan emekli aylıkları ile bu gibi kimselerin dul ve yetimlerine bağlanan aylıklar;

(8)

Bir yardım sandığı tarafından hastalık, zaruret ve ölüm gibi hallerde bağlanan aylıklar;

(9)

23/1997

22.

(1)

Mahkemece verilecek haciz emrinin ısdarından başlayarak en geç altı ay içerisinde haciz edilen her türlü mal satılarak paraya çevrilir. Satıştan elde edilen bedelden takip masrafları ve takip edilen kamu alacağı düşüldükten sonra geriye kalan kısmı borçlunun ödeme zamanı gelmiş diğer kamu borçlarına mahsup edilir ve artanı borçluya verilir.

(2)

Kamu alacağını ödememiş borçlulardan, süresinde veya hapis cezasına rağmen mal beyanında bulunmayanların, malı bulunmadığı bildirilen veya beyan ettiği malların borcuna yetersizliği anlaşılan, ödeme süresinin başladığı tarihten geriye doğru iki yıl içinde veya ödeme süresinin başlamasından sonra yaptıkları bağışlamaları ve ivazsız tasarrufları geçersizdir.

(3)

(2)’nci fıkra amaçları bakımından aşağıdaki tasarruflar bağışlama sayılır.

(A)

Üçüncü dereceye kadar (bu derece dahil) kan hısımlarıyla, eşler ve ve ikinci dereceye kadar (bu derece dahil) sıhri hısımlar arasında yapılan ivazlı tasarruflar;

(B)

Kendi verdiği malın, akdin yapıldığı sıradaki değerine göre borçlunun karşılık olarak çok aşağıda bir fiyat kabul ettiği akitler;

(C)

Borçlunun kendisine veya üçüncü bir şahıs lehine kaydı hayat şartıyla irat ve intifa hakkı tesis ettiği akitler;

(Ç)

Borçlunun teminat göstermeyi önceden taahhüt etmiş olduğu haller istisna olmak üzere, borçlu tarafından mevcut bir borcu temin için yapılan rehinler;

(D)

Borca karşılık para veya mutat ödeme araçlarından başka bir şekilde yapılan ödemeler;

(E)

Vadesi gelmemiş bir borç için yapılan ödemeler; ve

(F)

Hapislik Cezası

23.

Yapılan takip sonucu, borçlunun, borcunu ödememek için doğrudan doğruya veya dolayısı ile elden çıkardığının sabit olması halinde haczi caiz malı olmadığı veya bulunan malların satış bedeli borcunu karşılamadığı takdirde Tahsilattan Sorumlu Dairenin mahkemeye müracaatı üzerine, mahkeme borçluyu altı aydan fazla olmayan bir süre için hapse gönderebilir. Ancak, bu madde gereğince hapislik, borcunu ödemeyen kişiyi, hakkında hapsedildiği herhangi bir kamu alacağını ödeme yükümlülüğünden ibra etmez.

Taşınır Malların Haczi

24.

(1)

Emniyet Teşkilatı, haciz memurunun isteğine göre yeteri kadar polisi emrine vermek zorundadır.

(2)

25.

(1)

Haciz sırasında borçlu veya vekili, işçisi veya müsdahdemi veya ailesi efdarından birisi kendisini temsilen bulunur. Bunlar haciz yerinde bulunmaz veya o sırada bulundurulmaları sağlanamazsa gıyapta haciz yapılır. Gıyapta yapılan hacizlerde zabıta memuru veya Muhtar veya İhtiyar Heyeti üyelerinden biri hazır bulundurulur.

(2)

Tanzim edilen haciz tutanağında haczin yapıldığı yer, gün ve saat haczedilen malların neler olduğu, tahmin edilen değerleri, haciz sırasında bulunan kimseler belirtilir ve hazır bulunanlarca imzalanarak haciz işi tamamlanır.

(3)

Gıyapta yapılan hacizlerde tutanağın bir örneği borçluya derhal tebliğ olunur.

(4)

Alacak ve Haklar ile Üçüncü Şahıslardaki Malların Haczi

26.

(1)

Maaş, ücret, kira gibi her türlü hakların haczi, alacak ve hakları ödemesi gereken gerçek ve tüzel kişilere, kurumlara haciz keyfiyetinin Tahsilattan Sorumlu Dairenin tebliği suretiyle yapılır.

(2)

Hamiline yazılı olmayan veya cirosu kabil senede dayanmayan alacaklar ile, fiilen tutanak tanzimi suretiyle haczi kabil olmayan üçüncü şahıslardaki taşınır malların haczi borçlu veya zilyed olana tebliği ile yapılır.

(3)

Borçlunun alacağı veya üçüncü şahıstaki bir malı haczedilip üçüncü şahıs, borcu olmadığı veya malın kendisinde bulunmadığı veya haczin tebliğinden önce borç ödenmiş veya mal istihlak edilmiş yahut kusuru olmaksızın zayi olmuş veya alacağın borçluya veya emrettiği yere verilmiş olduğunun iddia edilmesi halinde haczin kendisine tebliğinden on beş gün içinde Tahsilattan Sorumlu Daireye yazılı beyanla bildirmek zorundadır. Bildirmediği taktirde hakkında Bu Yasa kuralları uygulanır.

(4)

Zor Kullanma

27.

(1)

Haciz takibatında istendiği taktirde, kilitli ve kapalı yerlerin açılması, her türlü eşyanın gösterilmesi zorunludur.

(2)

Gerekirse bu yerler bir komşu, Muhtar veya polis nezaretinde zorla açtırılır, kilit ve her türlü tertipler kırılabilir. Haczolunan malların zorla alınmasında hal ve durumun gerektirdiği derecede zora başvurulabilir.

(3)

Hacizde Değerleme

28.

Haczedilen Taşınır Malların Korunması

29.

(1)

Haczedilen para, kıymetli maden, mücevher, ticari senet, hisse senedi ve tahvil gibi taşınır mallar, kaybolmalarını ve değiştirilmelerini önleyecek tedbirler alınarak Tahsilattan sorumlu Dairece muhafaza olunur.

(2)

Diğer taşınır mallar uygun bir yerde korunur veya güvenilir bir kişiye veya güvenilir bir kişinin kefaleti altında borçlunun veya zilyedin kendisine bırakılır.

(3)

Borçlular, zilyedler, güvenilir kişiler kendilerine bırakılan malları Tahsilattan Sorumlu Dairece yapılacak ilk talep üzerine derhel kendilerine teslim edildiği zamanki durumları ile geri vermek zorundadırlar.

(4)

Taşınır Malların Satışı

30.

(1)

Taşınır mallar, Tahsilattan Sorumlu Dairece veya haciz memurlarınca köylerde muhtarlıkça haciz yapıldığı tarihten üç gün sonra ve en çok üç içinde satışa çıkarılır.

(2)

23/1997

31.

(1)

Taşınır mallar haczedilmelerini müteakip en kısa sürede bir tutanakla Devlet Emlak ve Malzeme Dairasine devredilirler. Devlet Emlak ve Malzeme Dairesine devredilen mallar açık artırma ve peşin para ile satılır..

(2)

Haczedilen malın Devlet Emlak ve Malzeme Dairesine veya Devlet Emlak ve Mlazeme Dairesinin göstereceği yere nakli zor veya haciz yerinde satılması daha uygun olduğu anlaşılırsa, borçlunun da rızası alınarak, Devlet Emlak ve Malzeme Dairesince, yerinde de satılabilir.

(3)

Devlet Emlak ve Malzeme Dairesince gerekli görülmesi halinde,